ตอนที่ 20 — ตอนที่ 20 เหี่ยวเฉาแล้ว

ไม่ได้ก็ไม่ได้สิ หม่านเป่าตัดสินใจลงมือทำด้วยตนเอง นางจึงกำชับสั่งเค่อเคอว่าห้ามเอารูปภาพออกไปเด็ดขาด แล้วเด็กหญิงก็เริ่มเลียนแบบตามภาพ ตกแต่งกระเช้าดอกไม้ของตนอย่างเก้ๆ กังๆ

เอ้อร์หยาเห็นท่านอาหญิงเล็กกำลังย่ำยีทำลายดอกไม้ ก็ไม่สนใจจะเรียนจักสานไม้ไผ่อีกต่อไป รีบวิ่งปรี่เข้าไปหา "ท่านอาหญิงเล็ก ท่านกำลังทำอะไรอยู่น่ะเจ้าคะ"

"ข้าจะจัดกระเช้าดอกไม้"

เอ้อร์หยาเอ่ยว่า "ดอกไม้ถูกท่านทำจนช้ำพังหมดแล้วเจ้าค่ะ"

หม่านเป่ากะพริบตาปริบๆ โยนดอกไม้ทิ้งไปทันทีอย่างเด็ดขาด แล้วขยับก้นถอยร่นไปข้างหลังเล็กน้อย เปิดทางให้เอ้อร์หยาเข้ามาแทน "ข้าสอนเจ้าเอง!"

ทุกคนได้ยินแล้วต่างก็นึกขบขัน ขนาดตัวนางเองยังทำดอกไม้เละเทะถึงเพียงนี้ ยังจะมีหน้าไปสอนเอ้อร์หยาอีกรึ

ทว่า หม่านเป่ากลับสอนเอ้อร์หยาเป็นเรื่องเป็นราวขึ้นมาจริงๆ มือของนางอาจไม่ประณีต แต่ความคิดอ่านกลับมีมากมายเหลือล้น นางคอยชี้นิ้วสั่งให้เอ้อร์หยานำดอกไม้ไปพันร้อยเข้ากับกระเช้าไม้ไผ่

เดิมทีเอ้อร์หยาไม่อยากทำตามที่นางบอก แต่กับท่านอาหญิงเล็กคนนี้นั้น หากเจ้าไม่ทำตามที่นางบอก นางสามารถบ่นพึมพำกรอกหูเจ้าไม่หยุด จนบีบให้เจ้าต้องยอมฟังนางให้ได้

เอ้อร์หยาจนปัญญา นึกในใจว่าก็แค่ดอกไม้ป่า บนเขามีถมเถไป หากไม่พอก็ขึ้นเขาไปเก็บมาใหม่ หรือไม่อย่างนั้นพรุ่งนี้ระหว่างเดินทางค่อยเก็บเพิ่มอีกหน่อยก็ยังได้

พอคิดได้เช่นนี้ เอ้อร์หยาจึงพันร้อยดอกไม้ตามที่นางบอก พันไปพันมา เอ้อร์หยาก็พบว่ากระเช้าไม้ไผ่เริ่มดูแปลกตาไม่เหมือนเดิมแล้ว

ครั้นพันร้อยเสร็จสิ้น และใส่ดอกไม้ลงไปข้างในอีกสองสามดอก เอ้อร์หยามองดูกระเช้าไม้ไผ่ที่ท่านย่าสานขึ้นมา ซึ่งเดิมทีดูขี้เหร่อยู่บ้างใบนี้ ถึงกับยืนตะลึงงันไป

"สวรรค์!" เอ้อร์หยาอดที่จะอุทานออกมาด้วยความตกตะลึงไม่ได้ "ข้าเก่งกาจถึงเพียงนี้เชียวหรือเนี่ย!"

หม่านเป่าปรบมือน้อยๆ อย่างดีอกดีใจ พลางรีบเสนอหน้าทวงเอาความชอบ "หลักๆ แล้วเป็นเพราะมีข้าต่างหาก ข้าเป็นคนสอนเจ้านะ! แต่แน่นอนว่า เอ้อร์หยา เจ้าเองก็เก่งมากเช่นกัน ข้าบอกให้เจ้าพันอย่างไร เจ้าก็พันได้ตามนั้นเลย"

พ่อเฒ่าโจวก็มองเห็นกระเช้าดอกไม้นี้เช่นกัน เขาพยักหน้าเล็กน้อยพลางเอ่ยว่า "ดูก็เข้าทีอยู่หรอก แต่ของพรรค์นี้กินก็ไม่ได้ ดื่มก็ไม่ได้ มีไว้แค่ดูเจริญหูเจริญตา ใครเขาจะซื้อกันเล่า"

เฉียนซื่อเองก็ชอบใจอยู่ไม่น้อย จึงเอ่ยขึ้นว่า "ใบนี้สานได้ไม่ค่อยดี ไม่ต้องเอาไปหรอก วางไว้ที่บ้านให้ท่านอาหญิงเล็กของเจ้าเล่นเถอะ"

เอ้อร์หยาขานรับเสียงใสแจ๋ว แล้วเริ่มลงมือตกแต่งกระเช้าดอกไม้ใบอื่นต่อไป

หนแรกอาจยังมือใหม่อยู่บ้าง หนที่สองก็เริ่มคล่องแคล่วขึ้นมาก ยิ่งไปกว่านั้นหม่านเป่ายังมีรูปแบบอื่นๆ อีก แค่ปรับตำแหน่งและวิธีพันดอกไม้สักหน่อย เปลี่ยนสีสันของดอกไม้ดูบ้าง ก็กลายเป็นกระเช้าดอกไม้อีกแบบหนึ่งขึ้นมา ซึ่งดูงดงามน่ามองไม่แพ้กัน

หม่านเป่ารู้สึกว่าวันพรุ่งนี้จำต้องพาเอ้อร์หยาไปในตัวอำเภอด้วย เพราะหากเป็นเช่นนี้ เวลากระเช้าดอกไม้เกิดเสียหายขึ้นมาจะได้มีคนซ่อมแซม พี่ห้ากับพี่หกพันดอกไม้ไม่เป็นเสียหน่อย

นางคิดเช่นนี้ จึงเอ่ยบอกพ่อของตนไปตามตรง

พ่อเฒ่าโจวนึกในใจว่า อย่างไรเสียก็ปล่อยให้ลูกสาวออกไปแล้ว ปล่อยหลานสาวออกไปเพิ่มอีกสักคนก็คงไม่เป็นไรกระมัง

แต่พอคิดดูว่าต้าหยาโตกว่าเอ้อร์หยาเสียอีก ไม่มีเหตุผลอันใดที่เอ้อร์หยาได้ไปแต่ต้าหยาไม่ได้ไป เขาจึงโบกมือเอ่ยว่า "เจ้าพาทั้งต้าหยาและเอ้อร์หยาไปด้วยทั้งคู่เลยก็แล้วกัน"

ต้าหยากับเอ้อร์หยาต่างพากันส่งเสียงเฮลั่นอย่างอดรนทนไม่ไหว ต้าโถวกับเอ้อร์โถวอิจฉาจนตาร้อนผ่าว รี่เข้ามาเกาะแข้งเกาะขาพ่อเฒ่าโจวพลางละล่ำละลักถาม "ท่านปู่ ท่านปู่ แล้วพวกเราเล่าขอรับ"

"พวกเจ้าอยู่บ้านช่วยอาสี่ของพวกเจ้าถางที่รกร้างไป ไปเกี่ยวหญ้า เก็บเศษหิน คนไปตัวอำเภอมากปานนั้นไม่ต้องกินไม่ต้องดื่มหรืออย่างไร พ่อของพวกเจ้ายังต้องคอยดูแลพวกเจ้าอีก ไม่มีเวลาว่างหรอก!"

ต้าโถวรีบเอ่ยทันควัน "พวกเราไม่กินแผ่นแป้ง ดื่มแค่น้ำเปล่าก็ได้ขอรับ! แล้วก็ไม่ต้องให้ท่านพ่อพาไปด้วย มีท่านอาห้ากับท่านอาหกอยู่ทั้งคน!"

พ่อเฒ่าโจวใจแข็งปฏิเสธอย่างไร้เยื่อใย "ไม่ได้! หนทางไปกลับไกลถึงเพียงนั้น ไม่กินอะไรเลย เกิดหิวจนล้มป่วยขึ้นมา ข้ายังต้องเสียเงินค่ายาให้พวกเจ้าอีก!"

ทั้งสองคนหันขวับไปมองท่านอาหญิงเล็กพร้อมกัน

พ่อเฒ่าโจวก็ถลึงตาจ้องมองหม่านเป่าเขม็งเช่นกัน

หม่านเป่าเป็นเด็กรู้จักกาลเทศะและเอาตัวรอดเก่งยิ่งนัก นางรู้สึกว่าไม่อาจคืบจะเอาศอกได้ มิเช่นนั้นสิทธิ์ในการออกไปเที่ยวเล่นนอกบ้านของนางอาจถูกริบคืนไปด้วย นางจึงกระซิบกระซาบปลอบใจต้าโถวกับเอ้อร์โถวว่า "รอข้ากลับมาจะแบ่งลูกกวาดให้พวกเจ้ากินนะ หากเที่ยวนี้หาเงินได้ คราวหน้าข้าจะพาพวกเจ้าไปด้วยแน่นอน!"

ต้าโถวกับเอ้อร์โถวทำได้เพียงคอตกอย่างผิดหวัง "ก็ได้ขอรับ ท่านอาหญิงเล็ก ท่านต้องรักษาวาจานะขอรับ"

"วางใจเถอะ ข้าเคยพูดคำไหนไม่เป็นคำนั้นเสียเมื่อไหร่กัน"

ครั้นคนในบ้านกลับจากไร่นามากินมื้อเย็นกันพร้อมหน้า พ่อเฒ่าโจวกับเฉียนซื่อก็สานกระเช้าไม้ไผ่ให้พวกเขาได้ถึงยี่สิบห้าใบแล้ว

หม่านเป่าอยากจะพันดอกไม้ใส่กระเช้าไม้ไผ่ทั้งหมดอย่างกระตือรือร้นและเบิกบานใจ ต้าหยาจึงไม่เรียนจักสานแล้วเหมือนกัน รีบเข้ามาช่วยเอ้อร์หยาอีกแรง

พอเห็นพี่ใหญ่กับพี่รอง หม่านเป่าก็ไม่เกรงใจแม้แต่น้อย ลากตัวทั้งสองคนเข้ามาร่วมวงด้วย ให้พวกเขาช่วยสานกระเช้าไม้ไผ่ใบเล็กต่อไป

โจวต้าหลางกับโจวเอ้อร์หลางก็รู้สึกว่านี่เป็นการเสียเวลาและสิ้นเปลืองเส้นตอกไม้ไผ่โดยเปล่าประโยชน์ ทว่าเมื่อหม่านเป่ายังคงยืนกราน อีกทั้งท่านพ่อท่านแม่ก็ลงมือตามใจน้องเล็กด้วยตัวเอง ทั้งสองจึงจนปัญญา ได้แต่ต้องตามใจนางไปด้วย

ไม่นานนัก ตอกไม้ไผ่ที่โจวเอ้อร์หลางคัดทิ้งไว้ก็หมดเกลี้ยง หม่านเป่าจึงเบนสายตาเล็งไปที่ตอกไม้ไผ่สภาพดีเหล่านั้น พ่อเฒ่าโจวจึงเอ่ยด้วยน้ำเสียงเคร่งขรึมจริงจังว่า "นั่นเป็นตอกไม้ไผ่ที่พี่รองของเจ้ายังไม่ได้ใช้งาน จะเอาไปผลาญทิ้งไม่ได้เด็ดขาด อีกอย่างเจ้าก็ทำไปตั้งห้าสิบใบแล้ว มากพอแล้วล่ะ"

อันที่จริง แค่นางขายออกไปได้สักใบเดียว พ่อเฒ่าโจวก็คิดว่าเป็นปาฏิหาริย์แล้ว

หม่านเป่าจึงจำต้องล้มเลิกความคิดที่จะผลาญตอกไม้ไผ่ของพี่รองต่อ แล้วหันไปช่วยเอ้อร์หยากับต้าหยาพันดอกไม้งาม แน่นอนว่า นางมีหน้าที่ออกปากสั่งการ ส่วนต้าหยากับเอ้อร์หยามีหน้าที่ลงมือทำ

ดอกไม้ใบหญ้าที่พวกเขาเก็บมาเมื่อตอนกลางวันหมดลงอย่างรวดเร็ว แต่ยังมีกระเช้าไม้ไผ่อีกราวๆ ยี่สิบใบที่ยังไม่ได้ตกแต่งประดับดอกไม้ พ่อเฒ่าโจวจึงโบกมือเอ่ยว่า "เอาล่ะ กินมื้อเย็นเสร็จแล้วค่อยไปเก็บใหม่เถอะ กว่าดวงอาทิตย์จะตกดินยังเหลือเวลาอีกตั้งนาน"

ทั้งยังกำชับสำทับว่า "ก่อนดวงอาทิตย์ตกดินต้องกลับถึงบ้านให้ได้นะ ห้ามโดนน้ำค้างตกใส่เด็ดขาด"

ทุกคนขานรับอย่างร่าเริง พอกินมื้อเย็นเสร็จอย่างรวดเร็วก็พากันวิ่งรี่ขึ้นเขาไป แน่นอนว่า โจวอู่หลางกับโจวลิ่วหลางต้องตามไปด้วย

พ่อเฒ่าโจวมองดูสภาพเหมือนคนใกล้ตายของซื่อหลาง จึงตวาดเสียงเขียวว่า "เจ้าก็ไปด้วย! น้องสาวของเจ้าขึ้นเขาไป เจ้าที่เป็นพี่ชายไม่รู้จักตามไปดูแลบ้างรึ!"

โจวซื่อหลางลงไร่ติดต่อกันมาสามวันติด อีกทั้งงานที่ทำยังเป็นงานถางที่รกร้างที่สูบแรงกายมากที่สุด พอได้หย่อนก้นนั่งลงก็ไม่อยากจะขยับเขยื้อนตัวแล้ว ครั้นถูกพ่อตวาดใส่ จึงทำได้เพียงค่อยๆ ยันตัวลุกขึ้นจากม้านั่งอย่างเฉื่อยชา แล้วเดินโซซัดโซเซออกไปข้างนอก

เฒ่าโจวเห็นท่าทางของเขาแล้วก็มีน้ำโห หันขวับไปสั่งความกับพวกโจวต้าหลางว่า "ต่อไปนี้พวกเจ้าต้องจับตาดูเขาไว้ให้ดี สองปีนี้ห้ามเขาเหยียบย่างเข้าไปในตัวอำเภอเด็ดขาด หากจับได้ว่าเขาแตะต้องเรื่องการพนันอีก ข้าจะฟันมือที่ข้าให้เขามาทิ้งเสีย!"

โจวต้าหลาง โจวเอ้อร์หลาง และโจวซานหลางต่างขานรับ

"เอาเถอะ ผ่านมาตั้งหลายวันแล้ว เจ้าก็โมโหจนหนำใจแล้ว คิดหาทางเก็บเงินเก็บทองมาปลดหนี้สินที่ค้างคาไว้ให้หมดจะดีกว่า" เฉียนซื่อเอ่ย "เจ้าใหญ่ พรุ่งนี้พวกเจ้าเข้าเมือง ลองแวะไปถามดูด้วยว่ามีงานจ้างบ้างหรือไม่ หากมีพวกเจ้าก็ไม่ต้องกลับมา อยู่รับจ้างทำงานที่นั่นไปเลย ให้เจ้าห้ากับเจ้าหกพาพวกเด็กๆ กลับมาก็พอ"

โจวต้าหลางเอ่ยว่า "เกรงแต่งานในอำเภอจะหายากน่ะสิขอรับ"

"ถึงหายากพวกเจ้าก็ต้องลองหาดู ที่บ้านเราจะนั่งกินนอนกินจนผลาญหมดตัวไม่ได้หรอก" เฉียนซื่อเอ่ย "เข้าฤดูใบไม้ผลิปีหน้ายังไม่รู้เลยว่าสถานการณ์ดินฟ้าอากาศจะเป็นเช่นไร หากลมฝนต้องตามฤดูกาลเหมือนปีนี้ ต่อให้เก็บเงินไม่ได้ แต่อย่างน้อยก็คงไม่อดอยากขาดแคลนเสื้อผ้าอาหาร แต่หากเกิดภัยแล้งหรือน้ำท่วมขึ้นมา นั่นล่ะจะลำบากยากเข็ญ"

พ่อเฒ่าโจวลูบกล้องยาสูบพลางเอ่ยว่า "วางใจเถอะ ข้าไปถามท่านอาสามมาแล้ว ท่านอาสามบอกว่า ต่อให้ปีหน้าไม่ดีเท่าปีนี้ ก็คงไม่เลวร้ายไปกว่ากันสักเท่าใดหรอก"

เฉียนซื่อได้ยินเช่นนั้นจึงค่อยโล่งอกไปเปลาะหนึ่ง

ท่านอาสามเป็นผู้ช่ำชองการเกษตร*มือหนึ่งของหมู่บ้าน เป็นผู้อาวุโสที่คลุกคลีกับการทำไร่ไถนามาชั่วชีวิต แทบจะมองเห็นสภาพดินฟ้าอากาศล่วงหน้าได้ถึงครึ่งปี

ในเมื่อเขาเอ่ยเช่นนั้น ดินฟ้าอากาศลมฝนในปีหน้าก็คงไม่เลวร้ายจนเกินไปนัก

เฉียนซื่อสบายอกสบายใจ หม่านเป่าที่เก็บดอกไม้ป่ากับต้นหญ้าเรียวเล็กนานาชนิดกำใหญ่ขึ้นมาจากบนเขาก็สุขใจยิ่งนัก รู้สึกว่าวันพรุ่งนี้จะต้องเป็นวันที่แสนวิเศษอย่างแน่นอน

เจ้าระบบได้แต่มองดูอยู่อย่างเงียบงัน ไม่เอื้อนเอ่ยวาจาใดแม้แต่คำเดียว

ทว่าในเช้าวันรุ่งขึ้น เมื่อเด็กหญิงหม่านเป่าคลานลงมาจากเตียง วิ่งตื่นเต้นไปดูกระเช้าดอกไม้ที่จัดเตรียมไว้ นางกลับพบว่า ภายใต้แสงไฟริบหรี่สลัว ดอกไม้ในกระเช้าใบเล็กที่นางวางซ้อนไว้ข้างล่าง กิ่งก้านหักพับไม่ก็เหี่ยวเฉาแห้งแฟบไปจนหมดสิ้นแล้ว!

หมายเหตุ

• ผู้ช่ำชองการเกษตร (庄稼把式): หมายถึง ชาวนาผู้มีทักษะและประสบการณ์ในการทำไร่ไถนาเป็นเลิศ สามารถสังเกตและคาดการณ์สภาพดินฟ้าอากาศรวมถึงการเพาะปลูกได้อย่างแม่นยำ